Włoski – presente

• presente indicativo • przykłady

CZAS TERAŹNIEJSZY – PRESENTE INDICATIVO

czas teraźniejszy prosty: temat bezokolicznika + końcówki

zasady stosowania czasu teraźniejszego w jęz. włoskim i polskim są podobne – jednak włoski czas teraźniejszy może, w o wiele szerszym zakresie niż język polski, wyrażać czynności przyszłe, które w języku polskim wymagają użycia czasu przyszłego

A luglio vado in Italia. – W lipcu jadę do Włoch = W lipcu pojadę do Włoch.

Ti telefono appena finisco gli esercizi. – Zadzwonię do ciebie, jak tylko skończę ćwiczenia.


czasu teraźniejszego presente używa się do:

• opisywania czynności, właściwości, zdarzeń stanów mających miejsce w teraźniejszości

  Maria non si sente bene. – Maria nie czuje się dobrze. I ragazzi giocano a carte. – Chłopcy grają w karty.

• do wyrażenia ogólnych / uniwersalnych prawd

  La Terra e rotonda. – Ziemia jest okrągła. L’anno ha 365 giorni. – Rok ma 365 dni.

• do wyrażenia czynności powtarzających się

  In primavera andiamo sempre in Italia. – Wiosną zawsze jeździmy do Włoch. Di solito mi sveglio alle 7. – Zwykle budzę się o 7.

• do opisania niedalekiej przyszłości

  Domani vado al cinema. – Jutro idę do kina. Dopo mangiamo qualcosa. – Później coś zjemy. 

 

budowa: temat bezokolicznika + końcówki

I grupa

II grupa

  III grupa – 2 modele odmiany

parlare

leggere

partire

finire

io parlo
tu parli
lui parla
noi parliamo
voi parlate
loro parlano

io leggo
tu leggi
lui legge
noi leggiamo
voi leggete
loro leggono

io parto
tu parti
lui parte
noi partiamo
voi partite
loro partono 

io finisco
tu finisci
lui finisce
noi finiamo
voi finite
loro finiscono

czasowniki zakończone w bezokoliczniku na: care oraz: gare, ze względu na wymowę przyjmują w pisowni dodatkową głoskę h przed końcówkami zaczynającymi się na i lub e, np: cercare – szukać: cerco, cerchi, cerca, cerchiamo, cercate, cercano

 

PRZYKŁADY

C’è abbastanza neve oggi per sciare?
Czy jest dziś wystarczająco dużo śniegu żeby jeździć na nartach?
słownik: abbastanza – dość, nieźle, la neve – śnieg, oggi – dziś
gramatyka: wyrażenia: c’è – jest, znajduje się, oraz ci sono – są, znajdują się
• odpowiadają angielskim: there is, there are, niemieckiemu: es gibt, lub francuskiemu: il y a
• używa się ich
– w zdaniach rozpoczynających się od okolicznika miejsca:

   Sulla tavola c’è il quaderno. – Na stole jest zeszyt. In spiaggia ci sono molti bambini. – Na plaży jest dużo dzieci.
– w niektórych pytaniach
   C’è Marco? No, non c’è. – Jest Marek? Nie, nie ma go. C’è il nuovo libro di questa scrittrice? No, ancora non c’è.
• nie używa się
– w zdaniach pytających zaczynających się od przysłówka pytajnego
– w zdaniach twierdzących, które nie rozpoczynają się od okolicznika miejsca

w takich przypadkach używa się czasownika: essere – być, lub np. trovarsi – znajdować się

 

Ogni galassia contiene migliaia di soli ma noi abbiamo solo uno sole.
Każda galaktyka zawiera tysiące słońc, ale mamy tylko jedno słońce.
słownik: il sole, i soli – słońce, słońca, migliaia di – tysiące
gramatyka: rodzaj rzeczownika
rzeczowniki rodzaju męskiego zakończone w l. pojedynczej na: o, e, a, i, zmieniają w l. mnogiej końcówkę na: i
rzeczowniki rodzaju żeńskiego zakończone w l. pojedynczej na: a, zmieniają l. mnogiej końcówkę na: e
rzeczowniki rodzaju żeńskiego zakończone w l. pojedynczej na: e, i, zmieniają l. mnogiej końcówkę na: i

 

Beata abita a Roma. Dove abita Beata?
Beata mieszka w Rzymie. Gdzie mieszka Beata?
słownik: dove – gdzie
gramatyka: budowa pytań w języku włoskim

• w języku włoskim zdania pytające tworzy się tylko za pomocą odpowiedniej intonacji

  Beata abita a Roma. Beata abita a Roma? – Beata mieszka w Rzymie. Czy Beata mieszka w Rzymie?
• pytania szczegółowe tworzy się dodając na początku zdania odpowiednie słówko pytające, np.
  chi – kto, quale – jaki, jaka, jacy, jakie, come – jak, quando – kiedy, dove – gdzie, quanto – ile, itp.

  Beata abita a Roma? Dove lei abita? – Czy Beata mieszka w Rzymie? Gdzie ona mieszka?

 

Mio suocero e ricco, ma avaro.
Mój teść jest bogaty ale skąpy.

słownik: ricco, ricca – bogaty, bogata, il suocero, i suoceri – teść, teściowie, avaro, avara – skąpy, skąpa

 

Non conosco le abitudini locali.
Nie znam lokalnych zwyczajów.
słownik: locale, locale – lokalny, lokalna, l’abitudine, le abitudini – zwyczaj, zwyczaje

gramatyka: liczba mnoga przymiotnika – zmiana końcówek w liczbie mnogiej