Niemiecki – tryb rozkazujący

TRYB ROZKAZUJĄCY – IMPERATIV

TRYB ROZKAZUJĄCY – IMPERATIV

tryb rozkazujący wyraża nakaz lub zakaz – w języku niemieckim tryb rozkazujący tworzy się dla:

 2. osoby liczby pojedynczej oraz

 1, 2, 3 osoby liczby mnogiej.

 

budowa:

• 2 osoba liczby pojedynczej

  w drugiej osobie liczby pojedynczej odrzuca się zaimek i końcówkę osobową:
  du kommst – komm! chodź!, przyjdź!, du gehst – geh! idź!
  * czasowniki, które w 2.osobie Prasens otrzymują dodatkową samogłoskę e, zachowują ją także w trybie rozkazującym:
     du antwortest – antworte! odpowiedz!, du wartest – warte! czekaj!


• 2 osoba liczby mnogiej

  w drugiej osobie liczby mnogiej odrzuca się tylko zaimek:
  ihr kommt – kommt! chodźcie, przyjdźcie!, geht! idźcie! arbeitet! pracujcie!

 

• 1 i 3 osoba liczby mnogiej

  formę grzecznościową tr. rozkazującego tworzy się, zamieniając kolejność zaimka osobowego i czasownika
  kommen Sie! proszę przyjść!; niech pan / pani przyjdzie!; niech państwo przyjdą!
  gehen Sie! proszę iść!; niech pan! / pani idzie!; niech państwo idą!

 

czasowniki rozdzielnie złożone również w formach trybu rozkazującego są rozdzielne

  steh auf!, paß auf!, denke nach!, geh spa-zieren!.


 

 

PRZYKŁADY

Du schreibst.
Ihr schreibt
Sie schreiben
 

 

undeutlich.

Schrieb(e)
Schreibt

Schreiben Sie
 

 

deutlich.

 

Du arbeitete
Ihr arbeitet
Sie arbeiten
 

 

zu viel.

 

Arbeite
Arbeitet
Arbeiten Sie
 

 

nicht so viel!

 

Du bist
Ihr seid
Sie sind

 

schrecklich laut.

Sei
Seid
Sind Sie
 

 

doch bitte still!

Du hast
Ihr habt
Sie haben

 

 

so wenig gegessen.


Eßt
Essen Sie

 

noch etwas!

Du hast
Ihr habt
Sie haben

 

 

das Buch nicht gelesen?

Lies
Lest
Lesen Sie

 

das Buch!

Du läßt
Ihr laßt
Sie lassen

 

 

mich allein ?

Laß(e)
Laßt
Lassen Sie

 

mich nicht allein!

Du kannst dich
Ihr könnt euch
Sie können sich

 

 

hierher setzen.

Setz dich
Setzt euch
Setzen Sie sich

 

hierher!

Du mußt
Brr müßt
Sie müssen

 

 

auf die Kinder aufpassen.

Paß
Paßt
Passen Sie

 

auf die Kinder auf!

Du bemitleidest
Ihr bemitleidet
Sie bemitleiden

 

 

Herrn Weber ?

Bemitleide
Bemitleidet
Bemitleiden Sie

 

ihn nicht!